Skip to content

Jennifer Egan – A visit from the Goon Squad

17/02/2012

De Pulitzer Prize is een belangrijke Amerikaanse literatuurprijs op de hoofdgebieden journalistiek en literatuur. In totaal worden er ieder jaar 21 Pulitzerprijzen uitgereikt. Het onderdeel fictie heeft gerenommeerde winnaars.  Natuurlijk zorgt het winnen op zich daar al voor. Bijna alle grote Amerikaanse schrijvers komen in het overzicht voor:

(Jonathan Franzen ontbreekt, hij moest voor  the Corrections genoegen nemen met de andere iets minder grote prijs: The National book award. Maar voor Freedom kwam hij weer wel op de cover van Time Magazine.)
Jennifer Egan (1962) won de laatste Pulitzer Prize (2011)  met A visit from the goon squad. De jury gaf de volgende verklaring: “an inventive investigation of growing up and growing old in the digital age, displaying a big-hearted curiosity about cultural change at warp speed”.  Ik zou het er graag bij laten maar voel toch de verplichting om door te  schrijven. Vooral om voor mezelf meer duidelijkheid te creëren.
Het boek werd mij al weer een jaar geleden voor het eerst door de Rolling Stone getipt. (in de tijd dat ze mijn abonnementnummers nog gewoon opstuurden, wat voor protestbrieven/mails ik ook stuur, de 2-wekelijkse stroom is halverwege het abonnement gewoon gestopt.) Ik noteer naam en titel op mijn boekenlijstje (aparte lijstjes voor boeken, muziek en films) en wacht af of er meer hits komen. En die kwamen zeker. Na een half jaar dringt een Amerikaans boek door tot de Nederlandse opinie. Als er dan ook nog een vertaling verschijnt gaat het dubbel zo snel.
De Nederlandse vertaling heet Bezoek van de knokploeg. Het lidwoord is verdwenen. Ikzelf  had een andere associatie bij de Engelse titel. Een goon is een zot en een squad is een groep of ploeg. Maar de vertaler heeft ook gelijk. Goon Squads waren volgens wikepedia wel degelijk knokploegen die bij politieke samenkomsten de tegenstanders het zwijgen op legden. Toch begrijp ik de titel dan nog steeds niet. Het boek zelf geeft geen uitleg. De titel komt niet eens in de tekst voor. Egan tilt in een interview een tipje van haar sluier op: “time is the stealth goon, the one you ignore because you are so busy worrying about the goons right in front of you“. Dit lijkt toch weer meer op mijn zotte goons en niet de knokploeg goons. Zijn de goons dan de vele vreemde  en uiteenlopende personages uit haar roman die de lezer een bezoekje brengen?
Het boek blijkt meer discussie op te roepen. Is het een roman of een bundel korte verhalen? Egan zelf spreekt over een roman. Ik had het gehoopt maar voel na afloop toch meer voor de korte verhalen. Want dat is niet mijn favoriete leesstof. Geef mij maar de lange adem en het langzaam ingraven in het verhaal. Boeken onder de 300 pagina’s komen al in mijn gevarenzone. Het kost me gewoon teveel moeite om ieder hoofdstuk steeds opnieuw te beginnen met het leren kennen van de karakters en de tijdgeest. Alsof je zo de diepgang ontloopt. Dan kan ik net zo goed de krant uitgebreider gaan lezen.
Egan vertelt haar verhaal in 13 hoofdstukken en het zijn dus 13 korte verhalen waarvan 1 zelfs in powerpoint vorm. Slechts een paar personages komen in meerdere verhalen voor. De tijd verspringt per hoofdstuk willekeurig tussen de jaren ’70 tot aan het heden. De  rode draad is de muziekindustrie van Bennie Salazar. We maken hem mee als bassist van de Flaming Dildoes, als directeur van Saw Ear Records en als huisvader nadat hij zijn uitgeverij heeft verkocht. Zijn secretaresse Sasha wordt in 3 levensfasen gevolgd: als hippie in Napels, als secretaresse/rechterhand van Bennie en als moeder. Totaal worden de hoofdstukken door wel 50 karakters bevolkt. Jennifer zit er boven op en legt weinig aan de lezer uit. Sommige hoofdstukken hebben maar een heel dunne link met elkaar. Meestal maakt ze een bijfiguur in het volgende hoofdstuk tot hoofdpersonage. Dan komt het goed uit dat ik de namen van mijn personages altijd meteen op mijn bladwijzer schrijf. Anders zou ik snel het spoor bijster zijn geraakt. Belangrijkste overeenkomst is wel dat alle personages in de problemen komen. Hun levens zijn nooit eenvoudig en voorspelbaar. Er dienen keuzes te worden gemaakt.
Jennifer Egan (1962) schrijft net zo resoluut als haar foto doet vermoeden.  Ze weet van wanten en gaat recht op haar doel af. Haar taal is gespierd en zelfverzekerd. Haar gedachtensprongen zijn onverwacht maar blijven natuurlijk en begrijpbaar. Als in een Altman film schuiven de verhalen op een organische manier langs elkaar. Ze houdt je op het puntje van je stoel en op de top van je leeservaring. Zoals bij veel Amerikanen (Jonathan Frantzen, Joshua Ferris, David Eggers, Claire Messud) zijn haar dialogen een belangrijk middel om de tijdgeest te vangen. Ze weet alle facetten van het leven te integreren in haar karakters. Ze zijn op een komische manier tragisch en op een slimme manier dom en kortzichtig. En het is natuurlijk helemaal heel erg bij de tijd en hip. (Veel meer dan Bonita Avenue)
“I’m always happy,” Sasha said. “Sometimes I just forget”.   6
Two security guys showed up, the same on TV and in life: beefy guys whose scrupelous politeness was somehowe linked to their willingsness to crack skulls.   10
Alex turned to her, startled. Then he grinned. Sasha grinned back – not the yes/no smile, but related.     13
Yellow light scissored through the leaves.   27
I can’t tell if she’s actually real, or if she’s stopped caring if she’s real or not. Or is not caring what makes a person real?    58
There is a fine line between thinking about somebody and thinking about not thinking about somebody, but I have the patience and the selfcontrol to walk that line for hours – days, if I have to.     92
Like all failed experiments, that one taught me something I didn’t expect: one key ingredient of so-called experience is the delusional faith that it is unique and special, that those included in it are privileged and those excluded from it are missing out.     97
I know I’m famous and irresistible – a combination whose properties closely resemble radioactivity – and I know that you in this room are helpless against me. It’s embarrassing for both of us to look at each other and see our mutual knowledge of my radioactivity and your helplessness, so I’ll keep my head down and let you watch me in peace.   – (Egans uitleg bij het aanschouwen van een filmster)  176
Alex felt the flattery working on him like the first sweet tokes of a joint you know will destroy you if you smoke all.   306
Lulu grimaced. Another thing about her generation: no one swore. Alex had actually heard teenager say things like “shucks” and “golly” without apparant irony.     316
And it may be that a crowd at a particular moment of history creates the object to justify its gathering.     331
Wat  een genoegen om de ontknopingszinnen over te schrijven. Het is allemaal tegelijk zo kraakhelder en diep. Je zou zeggen dat dit haar debuut is. Niets is minder waar, ze heeft al meerdere romans en bestsellers geschreven. Toch weet ik niet of ik daar snel aan zal beginnen. Er is nog zo veel te lezen dat ik me niet te lang op een schrijver kan concentreren.
Het boek begint met een voorwoord van Proust dat heel vrij samengevat luidt:
Dichters beweren dat we verloren ogenblikken van onszelf terugvinden wanneer we een jeugdplek betreden. Maar dat zijn gevaarlijke bezigheden. We moeten in onszelf zoeken naar die jeugdplekken.
Het wordt voor mij hoog tijd om Proust nu te gaan herlezen. Het fundament waar ik nog steeds mijn hele leeservaring op bouw moet toch na 30 jaar eens gerestaureerd worden. Om toch maar eens te onderzoeken of het nog steeds het mooiste ooit is. Dat gevoel van van Nu of Nooit komt de laatste jaren vaker bovendrijven. Dus als ik ieder jaar 1 Proustdeel lees ben ik met 66 klaar.
Advertenties

From → literatuur

One Comment
  1. john permalink

    je schrijft het zo op dat ik dacht het boek ook te willen lezen; dan verandert dat in dat ik het oversla…. grappig is dat ik steeds meer bewondering krijg voor de dunnere boeken. dat iemand zo samengebald zonder overbodigheden tot de kern kan komen! succes met Proust. ik hoop dat het je niet zal tegenvallen. John

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: