Skip to content

Griet op de Beeck – Vele hemels boven de zevende – 2013

07/05/2016

Beeck, Griet op de 4

Als er de laatste jaren één boek door mij gewenst is geweest was het wel het debuut van Griet op de Beeck. Vele hemels boven de zevende haalde ruimschoots de jaarlijstjes van 2013 en kwam daarna regelmatig langs met lovende kritieken. Mijn beste vriend las het en hield niet op met een markeren van mooie zinnen. Griet op de Beeck werd met haar kordaatheid een bekende Belg in Nederland. Ze haalt het tot sidekick bij De Wereld Draait Door en mag zelfs bij Pauw voor Jeroen een gedicht over de aanslagen in Brussel voordragen. Ze schrijft een tweede roman en vervolgens een bundel korte verhalen die allemaal lopen als een tierelier. Toch blijft Vele hemels boven de zevende maar op mijn wenslijstje staan voor een verjaardag of Sinterklaas. Pas bij de Boekenweek van 2016 lukt het me om met de minimale inzet van €12,50 de 37ste druk kopen en tevens het geschenkboek van Ester Gerritsen te bemachtigen.
Griet op de Beeck (1973) is een charmante en innemende persoonlijkheid. Met 42 is ze nog steeds alleenstaand en daarmee bijna een van de karakters van haar debuutroman. Ze heeft voor het schrijverschap als dramaturg gewerkt en daar haar gave voor dialogen geperfectioneerd. Ze buit dat in Vele hemels boven de zevende volkomen uit door haar 5 personages hardop te laten denken waardoor een gesprek met de lezer ontstaat. Griet vindt voor iedere stem de juiste toon en  houdt de afstand klein. Haar taal is bloemrijk en origineel hoewel ik niet goed kan inschatten welke uitspraken tot het normale Vlaams taalgebruik horen en welke origineel door Griet zijn toegevoegd. Die perfecte stijl betekent tevens ook haar zwakte. De te korte hoofdstukken sprankelen overdadig en missen daardoor een diepgang waaraan ik steeds meer behoefte krijg. Het standpunt wisselt te snel en de 5 beloofde personages blijken deel uit te maken van een familie waardoor het verhaal van Vele hemels boven de zevende klein blijft.

Vele hemels Beeck-Vele-hemels2

Het meisje op de omslag van Vele hemels boven de zevende staat natuurlijk voor Lou (12). Zij is de dochter van de aantrekkelijke Elsie (42) die een buitenechtelijke relatie aanknoopt met kunstschilder Casper (47). Elsie is een vrouw van de wereld en werkzaam als theaterdirecteur. Haar zuster Eva (36) heeft minder succes in het leven en met de mannen. Zij is hulpverlener in de gevangenis en klankbord voor de sociale schoolproblemen van haar nichtje Lou. De 5de verteller is de voormalig restauranthouder Jos (71) en de vader van Elsie en Eva. Hij heeft een drankprobleem en is niet meer gelukkig met zijn overbezorgde echtgenote.
Bij de eerste kennismaking vallen we spontaan binnen en ontmoeten we interessante mensen met originele gedachten. De 5 stemmen zijn intrigerend tot duidelijk wordt hoe ze zich tot elkaar verhouden en een deel van het avontuur verdwijnt. Vervolgens krijgen we een rondje herinnering en terugdenken iedereen in de tijd te plaatsen en ze beter te leren kennen. Tot slot komen we bij het onderwerp van het boek en dat zijn de problemen en de barsten in hun levens. Opa Jos blijkt alcoholist, Eva is toch wel wanhopig op zoek naar een relatie, Elsie & Casper verliezen zich in hun verboden liefde en Lou houdt zich met moeite staande tussen haar klasgenoten. Het zijn voornamelijk de sociale omgangsproblemen die in ieder mensenleven tot de normale orde van de dag behoren. Ze zijn niet verrassend en de knappe empathische taal van Griet kan me met moeite bij de les houden.

Want ik zit eigenlijk niet te wachten op de broer van Jos, die terminale kanker heeft en dat Jos diens zoon in een dronken roes invalide heeft gereden.
Of dat Eva met een ex-gedetineerde afspreekt en thuis haar eenzaamheid met frites weg eet.
Of dat de grote liefde van Lou door haar knappere vriendin wordt weggekaapt.
Of dat Casper en Elsie overspel plegen en vervolgens overhoop liggen met hun thuisfront.
Of dat de moeder van Eva last van haar aambeien heeft en dat haar 65 verjaardagsfeestje op een huilfestijn uitloopt.

Vele hemels boven de zevende wordt helemaal een melodrama als Eva tenslotte onverwacht zelfmoord pleegt. We lezen haar laatste woorden en ook de afscheidsbrief die Lou bij de begrafenis in de kist legt. De dood van Eva is de katalysator en iedereen reageert op zijn eigen manier. Jos gaat openlijk drinken, zijn vrouw blijft de hele dag huilen, Elsie besluit na lang aarzelen toch voor zichzelf te kiezen en gaat naar Caspar. En Lou lacht omdat Eva dat zou hebben gewild en begint opnieuw op een andere school.

Beeck, Griet op de 2

Griet op de Beeck heeft met Vele hemels boven de zevende een erg droevig en sentimenteel boek geschreven. Het nadert de huisvrouwroman waarin de lezer op zoek gaat naar herkenning die troost biedt aan lijdzame levens. Bij mij werkt het juist omgekeerd en maakt al die herkenning me eenzaam en uniek. Het meest stoort me dat de 5 personages hun geluk van anderen laten afhangen. Alleen de intermenselijke relaties lijken belangrijk en beschouwende genoegens doen er niet toe. Natuurlijk zijn relaties belangrijk maar levensgeluk is ruimer en een combinatie van veel meer elementen. In negatieve zin leert Griet mij dus wat ik belangrijk vind in het leven. Het is bijna alles waar zij geen aandacht aan besteed. De onderwerpen waar zij over schrijft zijn me te bekend om nog over te lezen. Die problemen neem ik automatisch mee zonder dat ik daar veel voor hoef te doen. Die afkeer van het bekende is waarschijnlijk ook de reden dat ik zo weinig Nederlands lees.

De prachtige titel Vele hemels boven de zevende is de uitleg die Eva aan Lou geeft als ze over het kusgevoel praten. Het is geniaal gevonden maar heeft weinig te maken met de trieste levens van de 5 personages. Of het moet zijn dat Lou denkt dat Eva na haar dood naar de Vele hemels boven de zevende gaat. Door de korte hoofdstukken lezen we eerder een feuilleton of een verzameling korte verhalen die maar niet tot een roman wil samensmelten. Ik moet tijdens het lezen denken aan de kronkels van Simon Carmiggelt of aan de columns van Aaf Brandt Cortius die eenzelfde verhaal zou kunnen fabriceren. Bij Pauw vertelde Griet dat ze een meter aan boeken bij elkaar wilde schrijven. Ze kan zich wat mij betreft beter beperken tot 5 romans en daar al haar schrijfenergie in stoppen. Dan zou ze de hedendaagse Jane Austin kunnen worden en met haar ontledende dialogen de intermenselijke relaties duiden. Met de behulpzame Eva heeft ze al een Jane Austin karakter geschapen. De voor iedereen openstaande en helpende hand die er tot slot zelf bekaaid van af komt.

Vele hemels boven de zevende (het blijft een prachtige titel) is het perfecte boek om scholieren aan het lezen te krijgen. Als ze op gang zijn kunnen ze door gaan met De helaasheid der dingen (2006) van Dmitri Verhulst. In opzet net zo droevig maar met veel meer humor geschreven. En daarna moeten ze zelf hun weg vinden in de grote leeswereld.

Marie Snauwaert - you_and_me_and_some_flat_characters01

Omslagontwerper Bart van den Tooren heeft voor de afbeelding op de kaft een deel van een foto van Marie Snauwaert gebruikt. Mooi plaatje waar Breitner een typerend schilderij van gemaakt zou hebben.

e118f6bbd84ff3c7f5cc8b87577b3551

Advertenties

From → literatuur

One Comment

Trackbacks & Pingbacks

  1. Kristine Bilkau – De gelukkigen – 2015 | Ontknoping

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: